Zəngəzur dəhlizi Azərbaycanın qovşaq rolu oynadığı Şərq-Qərb və Şimal-Cənub dəhlizlərinin əhəmiyyətli elementi kimi nəzərdən keçirilir

  • 21-09-2022, 13:07
  • 153
Zəngəzur dəhlizi Azərbaycanın qovşaq rolu oynadığı Şərq-Qərb və Şimal-Cənub dəhlizlərinin əhəmiyyətli elementi kimi nəzərdən keçirilir


Sentyabrın 16-da Özbəkistanın qədim şəhəri Səmərqənddə Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatına üzv ölkələrin Sammiti keçirilib. Çin Hindistan, Rusiya, Pakistan, Qazaxıstan, Özbəkistan və digər böyük iqtisadi-sənaye və investisiya potensiallarına malık ölkələrin rəhbərlərinin dəvət edildiyi bu sammitdə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti cənab İlham Əliyev də iştirak edərək çıxış etmişdir.
Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatının Səmərqənd zirvəsində Azərbaycan Prezidentinin iştirakı və həm də bu iştirakın Paşinyanın nümayişkaranə şəkildə sammitdən imtinası fonunda gerçəkləşməsi özlüyündə əhəmiyyətli tarixi hadisədir. Bu mötəbər toplantıda çıxış edən ölkə rəhbəri Azərbaycanın imkanlarını təqdim emişdir. Bildirilib ki, Azərbaycanın tranzit və nəqliyyat-logistika imkanları davamlı olaraq inkişaf edir. Bu gün Azərbaycan 52 gəmi ilə Xəzər dənizində ən böyük mülki yük donanmasına malikdir və Bakı Gəmiqayırma Zavodu bütün növ gəmilər istehsal edə bilir. Bakı Beynəlxalq Dəniz Ticarət Limanı ildə 15 milyon ton yükaşırma qabiliyyətinə malikdir və bu, ildə 25 milyon tona qədər artırıla bilər. Bu ilin ilk 7 ayında Azərbaycan ərazisindən keçən tranzit 50 faizə yaxın artıb.
Qeyd edilib ki, son 20 ildə Azərbaycanda 19 min kilometr avtomobil yolu, 1400 kilometr dəmir yolu tikilib və ya əsaslı təmir edilib. Hazırda Azərbaycan 2020-ci il İkinci Qarabağ müharibəsindəki Qələbədən sonra işğaldan azad edilmiş ərazilərdə minlərlə kilometr avtomobil yolu və yüzlərlə kilometr dəmir yolu çəkir.
Azərbaycan 18 təyyarə ilə regionumuzda ən böyük mülki hava yük donanmalarından birinə malikdir. 2024-cü ilin sonuna qədər ölkədə beynəlxalq hava limanlarının ümumi sayı bugünkü 7-dən 9-a çatdırılacaqdır.
Azərbaycan ŞƏT-in üzvü olmasa da, təşkilata üzv ölkələrdən heç də kiçik olmayan təqdimatlar edir. Bütün bunlar həm də o deməkdir ki, Azərbaycanın Vətən müharibəsindən sonra regionda yaratdığı Zəngəzur dəhlizi Şanxay Əməkdaşlıq Təşkilatı sistemində səmərəli əməkdaşlıq istiqamətlərini şaxələndirən çox güclü elementə çevrilir.
Son altı ayda gedən proseslər Rusiyanın Şimal-Cənub nəqliyyat dəhlizinə ehtiyacını kəskin artırıb. İndiyədək bu dəhlizə böyük maraq göstərməyən Moskva artıq onun işə salınması prosesini maksimum sürətləndirməyə çalışır. Bu isə dəhlizin Azərbaycandan keçən hissəsinə də ehtiyacı artırır. Belə ki, Asiyadan İran-Türkmənistan-Qazaxıstan üzərindən keçməklə yüklərin Rusiyaya və əksinə daşınması çox vaxt aparır. Türkmənistanın mövcud infrastrukturu yükdaşımaların ciddi artırılmasına imkan vermir. İran və Rusiyanın Xəzər dənizindəki mövcud yükdaşıma imkanları da həmçinin. Bu isə Azərbaycan üzərindən keçən quru yolların – avtomobil və dəmiryollarının əhəmiyyətini artırır.
Zəngəzur dəhlizi Azərbaycanın qovşaq rolu oynadığı Şərq-Qərb və Şimal-Cənub dəhlizlərinin əhəmiyyətli elementi kimi nəzərdən keçirilir. Bu mənada Prezident İlham Əliyevin ŞƏT-in Səmərqənd zirvəsində və ikitərəfli görüşlərdə Zəngəzur dəhlizi və 10 noyabr sənədinin tam icrasının vacibliyi məsələsini gündəmə gətirməsi təkcə Azərbaycanın maraqlarında olan məsələ deyil. Bu dəhlizin yaradılması Azərbaycan qədər ŞƏT dövlətlərinin də marağındadır. Lakin hər marağın həyata keçirilməsi üçün münbit siyasi, regional və beynəlxalq şərtlərin olması vacibdir. Yeni və daha səmərəli əməkdaşlıqların axtarışında olan ŞƏT ölkələri Zəngəzur dəhlizinin işləməsində öz faydalarının konkret çərçivəsini cızmalıdır. Bu faydalar isə o halda real olacaq ki, 10 noyabr 2020-ci il və ondan sonrakı razılaşmaların icrası naminə Ermənistana təzyiqlər göstərilsin. Burada Rusiya ilə bərabər ŞƏT-in ən iri güclərindən olan Çin və digər maraqlı dövlətlərdən gözləntilər var.
Ermənistanın bu prosesi əngəlləməsi faktiki olaraq onun özünün növbəti böyük regional layihədən kənarda qalmasına gətirib çıxaracaq. Təbii ki, Ermənistan 2020-ci il 10 noyabr tarixində imzalanmış Üçtərəfli Bəyanatın şərtlərinə əməl etməlidir. O cümlədən Şərq-Qərb nəqliyyat dəhlizinin mühüm tərkib hissəsi olacaq Zəngəzur dəhlizi tezliklə açılmalıdır. Prezident İlham Əliyevin çıxışında qeyd etdiyi kimi, Azərbaycan Vətən müharibəsində Qələbədən və Ermənistanla münaqişənin həllindən sonra Qarabağın və Şərqi Zəngəzurun yenidən qurulması və bərpası, o cümlədən beynəlxalq nəqliyyat əlaqələrinin inkişafı üzrə genişmiqyaslı işlər görməyə başlayıb. Zəngəzur dəhlizi isə Azərbaycan ərazisindən Asiyanı Avropa ilə birləşdirən mühüm beynəlxalq nəqliyyat arteriyasının bir hissəsidir. Əlbəttə, Zəngəzur dəhlizi Azərbaycana Avrasiyanın nəqliyyat və logistika mərkəzi kimi mövqeyini gücləndirməyə imkan verəcək.
Lakin eyni zamanda bu dəhliz Şərq-Qərb beynəlxalq nəqliyyat dəhlizi layihəsinin bütün iştirakçılarının tranzit və yükdaşıma imkanlarının artmasına, həmin ölkə xalqlarının rifah halının daha da yüksəlməsinə əhəmiyyətli töhfə olacaq.

Sabunçu rayonu, 96 nömrəli tam orta məktəbin
müəllimi Şəbnəm Rəhimova
Oxşar xəbərlər
XƏBƏR LENTİ
    Zelenski NATO sənədi imzaladı: "Qətiyyətli addım..." - TƏCİLİ İCLAS
    "Əlimizdən gələni edirik ki, tərəfdaşlarımızı təbii qazla təmin edək”
    ABŞ-dan Ermənistan şirkətlərinə sanksiya - SƏBƏB
    Kremldə Ukraynanın 4 regionunun Rusiyaya daxil olmasına dair sazişlər imzalanıb - VİDEO
    Prezident onlara ali xüsusi rütbələr verdi  - SİYAHI
    Əvəz Qocayev: Azərbaycan xalqı və dövləti bundan sonra da müzəffər və qalib olaraq yaşayacaq
    Azərbaycan və Bolqarıstan prezidentləri mətbuata bəyanatlarla çıxış ediblər
    Azərbaycan bayrağına hörmətsizlik edən vəzifəli şəxs şəhid övladı imiş - YENİLƏNİB - VİDEO
    Bakıda polisdən qaçan sürücü dəhşət yaşatdı, atəş açıldı - ANBAAN VİDEO
    Erməni hərbi analitik: Bakı 2 günə bizi bu günə qoydusa...
    Azərbaycan və Bolqarıstan prezidentləri arasında təkbətək görüş olub - FOTO
    “Caliber”: “Ermənistan yeni müharibəyə hazırlaşır” - VİDEO
    Zelenskidən Putinə ŞOK TƏHDİD - Ukraynanın cavabı ağır olacaq
    Bayramov və Mirzoyan görüşəcək
    Bakıda səs-küylü gecə: Polisə tabe olmayan şəxsin maşınına atəş açıldı
    İlham Əliyev Sofiyada naməlum əsgərin məzarını ziyarət edib
    İlham Əliyev Bolqarıstana rəsmi səfərə gedib - FOTO
    Trampdan DÜNYAYA MESAJ: "Bu təxribat müharibəyə səbəb ola bilər"
    Rəhim Rəhimlinin ölüm səbəbi açıqlandı
    Müğənni Rəhim Rəhimli vəfat etdi - FOTO
    Ordudakı cinayət halları - Xanlar Vəliyev açıqladı
    Putin Zaporojye və Xersonun müstəqilliyinin tanınması haqqında fərman imzaladı
    Rusiya Ukraynaya "İskəndər" raketləri atıb: ölən və yaralananlar var, 52 avtobus yanıb
    ABŞ-ın 6 ştatı Baydeni məhkəməyə verdi
    Putindən səfərbərliklə bağlı YENİ TƏLƏB: "Onlar evlərinə qaytarılmalıdır"
    Rusiyada yaşayan məşhur azərbaycanlı bloqer: “Vətənimə lazım gəlsəm, orda olacam” – VİDEO
    Stanislav Çerçesov: "Qarabağ" çox güclü komandadır"
    Sabahın hava proqnozu açıqlandı
    "Rusiyanın şeytani planı" - Kremlin növbəti addımı BƏLLİ OLDU, Putinə SƏRT REAKSİYALAR gəldi
    Ermənistan qarışdı: Əsgərlərimizi sərhəddən geri çəkin!
    Kreml Ukrayna torpaqlarının Rusiyaya qatılması ilə bağlı yeni sənədlər imzalayacaq
    Prezident fərman imzaladı
    Bayden səhnədə ölən dostunu axtardı: “Ceki, buradasan?”
    İranda son etirazlarda saxlanılanların sayı 1000-i ötüb
    Yüzmilyonlar ödədik, ancaq bizə silah göndərmədilər
    Səbuhinin qardaşına şəhid ailəsi statusu verildi - FOTO
    Prezident İzabel Dümonu qəbul etdi
    Pensiya artımı bu şəxslərə aid edilməyəcək - Komitə sədri açıqladı
    Alim Qasımov Ərdoğanla görüşündən danışdı: "Dedi, "Sarı gəlin" oxu"
    Alim Qasımov Ərdoğanla görüşündən danışdı: "Dedi, "Sarı gəlin" oxu"
    Ordumuz erməni komandiri məhv etdi - Rıbar TK
    Ordumuz erməni komandiri məhv etdi - Rıbar TK
    Rus ordusu 11 istiqamətdə hücuma keçdi
    Azərbaycanda 2023-cü il “Heydər Əliyev İli” elan edilib - SƏRƏNCAM
    Azərbaycanda 2023-cü il “Heydər Əliyev İli” elan edilib - SƏRƏNCAM
    Hindistan Ermənistana tank əleyhinə raketlər göndərir
    XİN sözçüsü Ermənistanın ittihamlarına cavab verib
    DİN-dən sərnişinlərin həyatını təhlükəyə atan sürücü ilə bağlı AÇIQLAMA - YENİLƏNİB - VİDEO
    UEFA "Qarabağ" - "Olimpiakos" oyununda azarkeşlərə məhdudiyyət qoyub
    Ceyhun Qasımov: Ordumuzun 44 gün davam edən “Dəmir yumruq” əməliyyatında qazandığı tarixi Qələbənin təcəssümü oldu
    Xoşbəxt nəsil
    İlham Əliyev və Mehriban Əliyeva Şuşada yaşayış kompleksində tikinti işlərinin gedişi ilə tanış olublar - FOTO
    Prezident və xanımı Şuşada inşa olunan obyektlərdə işlərin gedişi ilə tanış olublar - FOTO
    İnanılmaz fırıldaq: hamı tələyə düşə bilər
    DYP Anım Günü ilə bağlı vətəndaşlara müraciət edib
    Bu azərbaycanlılar İsveçdəki seçkilərdə qalib gəldilər
    Səfərbərlikdən sonra Rusiyanı tərk edənlərin sayı açıqlandı
    Gediş haqqının artırılması üçün NAZİRLİYƏ MÜRACİƏT
    İlham Əliyev Rusiya Dövlət Dumasının Sədrini qəbul edib
    Mövlud Çavuşoğlu: "Qafqazda apardığımız siyasət bütün dünyanın xeyrinə nəticələnir”
Təsisçi: Qasımova Vəfa
Tel: (+99450) 277-95-00
Baş redaktor: İbadullayev Bəybala Aşur oğlu
© 2016 Copyright XTV.az. Bütün hüquqları qorunur. Məqalələrə istinad etmək mütləqdir